BADANIE BÓLU KOLANA
Ból kolana to objaw, nie jedna diagnoza
Ból może pojawiać się z przodu, po bokach, z tyłu kolana albo w okolicy rzepki. U jednej osoby nasila go wchodzenie po schodach, u innej bieg, przysiad, dłuższe siedzenie lub powrót do aktywności po urazie. Dlatego plan postępowania powinien wynikać z badania, a nie wyłącznie z nazwy dolegliwości.
Objawy mogą zachowywać się bardzo różnie
Ból z przodu kolana często ujawnia się podczas schodów, przysiadu, biegu albo po dłuższym siedzeniu. Znaczenie może mieć sposób dozowania obciążenia, funkcja rzepki, siła uda i kontrola całej kończyny.
Ból po wewnętrznej lub zewnętrznej stronie wymaga porównania objawów z ruchem, historią urazu i aktywnością. Sama lokalizacja bólu nie wystarcza, aby wskazać jedną strukturę odpowiedzialną za problem.
Dolegliwości po urazie lub operacji oceniam w odniesieniu do etapu gojenia, zakresu ruchu, obrzęku, siły i celu pacjenta. Plan powrotu do pracy lub sportu powinien mieć jasne, stopniowe kryteria.
Nawracający ból bez jednego urazu może wiązać się ze zmianą treningu, przeciążeniem, spadkiem tolerancji tkanek albo niewystarczającym przygotowaniem do konkretnej aktywności.
Co sprawdzam podczas wizyty?
- miejsce, charakter i przebieg objawów,
- zakres ruchu kolana, biodra i stawu skokowego,
- siłę mięśni oraz kontrolę kończyny,
- chód, przysiad, wejście na stopień lub ruch istotny dla Twojej aktywności,
- tolerancję obciążenia i reakcję objawów na testy.
Co może mieć znaczenie?
- nagła zmiana intensywności treningu,
- powrót do sportu po przerwie,
- uraz, operacja albo okres unieruchomienia,
- ograniczona siła lub kontrola ruchu,
- codzienna praca, schody i długie pozycje.
Jak może wyglądać fizjoterapia bólu kolana?
Na początku porządkujemy czynniki nasilające i zmniejszające dolegliwości oraz ustalamy cel, na przykład swobodne chodzenie, powrót do biegania albo bezpieczny trening siłowy. W zależności od wyniku badania wizyta może obejmować terapię manualną, ćwiczenia siłowe, pracę nad kontrolą ruchu i stopniowe zwiększanie obciążenia.
Nie chodzi o wykonywanie jednego zestawu ćwiczeń przez każdego pacjenta. Dobór zadań, liczba powtórzeń i tempo progresji zależą od aktualnej funkcji kolana, Twoich możliwości oraz zachowania objawów pomiędzy wizytami.
Kiedy warto zacząć od dokładnego badania?
Jeżeli ból wraca, ogranicza chodzenie lub sport, pojawił się po urazie albo nie zmniejsza się mimo odpoczynku, warto ustalić, jakie tkanki i obciążenia mogą być związane z problemem. Gdy występuje znaczny obrzęk, brak możliwości obciążenia nogi, blokowanie kolana lub szybko narastające objawy, potrzebna może być również konsultacja lekarska.
